मराठी संस्कृतीचा ठसा देशाची राजधानी असलेल्या नवी दिल्ली येथे पुरेसा उमटत नाही अशी आज अनेकांची भावना आहे आणि त्या पार्श्वभूमीवर अठ्ठ्याण्णवावे अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन २१, २२ आणि २३ फेब्रुवारी या काळात नवी दिल्ली येथे कुठलेही गंभीर वादंग निर्माण न होता पार पडले आणि त्याचे उद्घाटन खुद्द देशाच्या पंतप्रधानांनी केले ही आनंदाची गोष्ट आहे. त्यासाठी अध्यक्ष म्हणून डॉ. तारा भवाळकर लाभल्या होत्या याचाही आनंद … Continue reading नवी दिल्ली साहित्यसंमेलन : लोकसाहित्याचा गौरव 

सामाजिक भान जपणारे नाशिकचे ज्येष्ठ उद्योगपती देवकिसन सारडा यांचे नुकतेच २० डिसेंबर २०२४ रोजी दुपारी दोनच्या सुमारास वयाच्या ९२ व्या वर्षी वृद्धापकाळाने आपल्या निवासस्थानी दुःखद निधन झाले. महाराष्ट्रात एके काळी सर्वत्र विकल्या जाणाऱ्या ‘उंट’छाप बिडीचे ते निर्माते. अवघ्या तीन कामगारांना घेऊन १९२२ साली सिन्नर येथे सुरू झालेल्या या कारखान्यामुळे काही वर्षांतच १६,००० स्थानिक कामगारांना रोजगार मिळू लागला. त्यांपैकी बहुसंख्य कामगार महिला होत्या हे विशेष. नाशिक … Continue reading आदरांजली : देवकिसन सारडा – सामाजिक भान जपणारा उद्योगपती

    रविवार, १० मार्च २०२४.     बंगळुरूच्या भूमीवर पाऊल टाकल्यावर प्रथम माझ्या नजरेत भरला तो नजरेच्या टप्प्यात मावू न शकणारा इथला भव्य विमानतळ. केंपेगौडा इंटरनॅशनल एअरपोर्ट हे या विमानतळाचे अधिकृत नाव. केंपे गौडा या विजयनगर साम्राज्यातील होयसळ वंशाच्या एका पराक्रमी सरदाराने १५३७ साली या शहराची मूळ स्वरूपात उभारणी केली व म्हणून त्याचेच नाव या विमानतळाला दिले गेले आहे. विमानतळाचा एकूण परिसर साधारण चार हजार एकर असून २००८ … Continue reading केंपे गौडा ते सिलिकॉन व्हॅली (१)  

हल्ली बऱ्याच मोठ्या प्रमाणावर  मराठी माणसे परदेशी जात असतात.  प्रवासी कंपन्यांच्या मोठमोठ्या जाहिरातींवरून ते लगेचच लक्षात येते. ते स्वागतार्हच आहे; पण आपला मायदेश तरी त्यांतील किती जणांनी डोळसपणे बघितला असतो? ती उणीव लक्षात घेऊन ‘अंतर्नाद’कार भानू काळे सध्या भारतातील वेगवेगळ्या प्रांतांत प्रवास करत आहेत.  त्यांतील तमिळनाडूप्रवासावर आधारित तीन  लेख आम्ही मागच्या अंकांत प्रकाशित केले होते. त्याच मालिकेतील त्यांचा ‘तमिळनाडू : परंपरा आणि आधुनिकता ‘हा चौथा  लेख या अंकात … Continue reading तमिळनाडू : परंपरा आणि आधुनिकता  

हल्ली बऱ्याच मोठ्या प्रमाणावर  मराठी माणसे परदेशी जात असतात.  प्रवासी कंपन्यांच्या मोठमोठ्या जाहिरातींवरून ते लगेचच लक्षात येते.  ते स्वागतार्हच आहे; पण आपला मायदेश तरी त्यांतील किती जणांनी डोळसपणे बघितला असतो?  ती उणीव लक्षात घेऊन ‘अंतर्नाद’कार भानू काळे सध्या भारतातील वेगवेगळ्या प्रांतांत प्रवास करत आहेत.  त्यांतील तमिळनाडूप्रवासावर आधारित दोन लेख आम्ही मागच्या दोन अंकांत प्रकाशित केले होते.  त्याच मालिकेतील त्यांचा ‘आयआयटीची ज्ञानगंगा आणि ब्रेनड्रेन’ हा तिसरा … Continue reading आयआयटीची ज्ञानगंगा आणि ब्रेनड्रेन

 शनिवार, १३ जानेवारी २०२४.     चेन्नईच्या कामराज डोमेस्टिक विमानतळावर मी आणि माझा पंढरपूरचा मित्र डॉ. अनिल जोशी यांनी पाऊल ठेवले तेव्हा रात्रीचे दोन वाजत आले होते. म्हणजे तांत्रिकदृष्ट्या चौदा जानेवारीची सुरुवात झाली होती. पुण्याहून निघालेली आमची फ्लाइट तशीही मध्यरात्रीच पोचणार होती आणि त्यातही पुन्हा त्या दिवशी ती तब्बल दोन तास लेट होती;  तरीही अनिलचे व्याही (सुनेचे वडील) आशुतोष आपटे आम्हांला न्यायला आले होते. “खूप ताटकळत राहावं … Continue reading मद्रास ते चेन्नई   

     मराठीप्रेमाचा मूर्तिमंत आविष्कार असे ज्यांचे वर्णन करता येईल त्या प्रा. यास्मिन शेख २१ जून २०२४ रोजी वयाची नव्व्याण्णव वर्षे पूर्ण करून शंभराव्या वर्षांत पदार्पण करत आहेत ही सर्वच मराठीप्रेमींसाठी अतिशय आनंदाची गोष्ट आहे. त्यांच्या नव्वदीनिमित्त २०१५ साली त्यांचा एक अनौपचारिक खासगी सत्कारसमारंभ त्यांच्या दोन्ही मुलींनी योजला होता. त्यात अंतर्नादच्या वतीने शेखबाईंचा सत्कार करताना साताऱ्याहून नव्वद कंदी पेढ्यांचा हार घेऊन खास आलेले डॉ. दत्तप्रसाद दाभोळकर म्हणाले … Continue reading यास्मिन शेख : चिरतरुण वैयायोगिनी

मौज आणि सत्यकथेचे संपादक या नात्याने मराठी साहित्याला विशेष योगदान दिलेल्या श्री. पु. भागवत यांची जन्मशताब्दी गेल्या वर्षी साजरी झाली. त्या निमित्ताने दोन उत्तम ग्रंथ प्रकाशित झाले.    “वाङमयीन युगान्तर आणि श्री. पु. भागवत” हा एक ग्रंथ (संपादक : सुधीर रसाळ आणि वसंत पाटणकर) पुण्याच्या राजहंस प्रकाशनने काढला होता तर दुसरा “सृजनव्रती : श्री. पु. भागवत” हा ग्रंथ (संपादक : मोनिका गजेंद्रगडकर आणि विजय तापस) मुंबईच्या मौज … Continue reading श्रीपु : सुसंस्कृत  वाङ्मयव्यवहाराचा मानदंड